Per 1 januari 2012 heeft VWS de vergoeding voor tolk- en vertaaldiensten definitief beëindigd. Voor de vrouwenopvang blijft de subsidie voor tolk- en vertaaldiensten wel bestaan, evenals voor de mensen die nog in de asielprocedure zitten.
Pharos zal de komende maanden de verscheidenheid aan oplossingen en de impact van de maatregel op de kwaliteit, veiligheid en effectiviteit van de zorg, monitoren.
Oproep!
Pharos roept zorgaanbieders, professionals, patiënten/cliënten, koepelorganisaties en overige veldpartijen op om de volgende zaken te
melden:
- Welke oplossingen voor de situatie treft u aan in de praktijk? Bijvoorbeeld, welke spelregels en afspraken gelden voor verschillende zorgaanbieders?
- Welke oplossingen werken wel en welke niet en waarom?
- Wat zijn de implicaties voor de kwaliteit, veiligheid en effectiviteit van de zorg?
Wat doet Pharos?
Pharos zal twee zaken oppakken:
1. Informeren en adviseren van professionals, patiënten, lokale en landelijke partijen over de oplossingen die er zijn. Professionals, patiënten/cliënten en zorginstellingen kunnen bij ons terecht voor advies over hoe te handelen. Pharos heeft een groot netwerk onder zorgaanbieders, patiëntenorganisaties en migrantenorganisaties en kan daarmee een breed publiek bereiken.
2. Monitoren van het effect van de maatregel, de wijze waarop partijen naar oplossingen zoeken en de effecten daarvan op de kwaliteit, veiligheid en toegankelijkheid van de zorg. Aangezien er door vele partijen zorgen zijn geuit over het mogelijke effect van de bezuiniging, is het van belang de daadwerkelijke effecten te monitoren. Pharos zal zich hier de komende maanden voor inspannen. We kijken daarbij naar alle niveaus (instellingen, zorgprofessionals, zorgverzekeraars en patiënten) en brengen daarbij het volgende in kaart:
- de maatregelen die zorgaanbieders treffen. Welke spelregels en afspraken hanteert men waar?
- de impact van deze spelregels en afspraken op de kwaliteit, veiligheid en effectiviteit van de zorg.
- richtlijnen van organisaties van professionals en koepelorganisaties en hoe deze zich verhouden tot de spelregels die door zorgaanbieders worden opgesteld.
- invloed die de maatregel heeft op zorgprofessionals (afgezet tegen de richtlijnen waar zij mee werk(t)en)
- invloed die de maatregel heeft op patiënten/cliënten
Om een zo volledig mogelijk beeld te krijgen van oplossingen zal Pharos samenwerken met KNMG/LVG, Mikado, zorgaanbieders, koepelorganisaties, patiëntenorganisaties en migrantenorganisaties.
Meldingsformulier
Implicaties en casuïstiek
Nieuwe spelregels en richtlijnen
Zorgaanbieders en beroepsorganisaties bereiden zich voor en hebben richtlijnen opgesteld die de professionals handvatten bieden om met de nieuwe situatie om te gaan.
De KNMG heeft een standpunt Tolken in de zorg ontwikkeld als richtlijn voor hulpverleners. In het standpunt verwijzen zij naar de normen in het KNMG- rapport Wgbo-implementatie. Het is aan de arts om af te wegen of een professionele tolk noodzakelijk is, bijvoorbeeld vanwege privacyredenen of om zeker te stellen dat een patiënt een uitleg begrijpt, of dat kan worden volstaan met een informele tolk, zoals een familielid. De KNMG wijkt hier af van de strengere veldnormen gericht op inzet van professionele tolken.
De IGZ heeft aangegeven de veldnormen te blijven hanteren.
De LVG (Landelijke Vereniging Georganiseerde Eerste Lijn) benoemt de verschillende opties die een hulpverlener heeft in relatie tot de patiënt/cliënt:
a. U gaat geen behandelrelatie aan indien een patiënt niet zelf kan voorzien in een tolk (behoudens spoedgevallen).
b. U gaat wel een behandelrelatie aan en neemt genoegen met een informele tolk (zie knmg standpunt).
c. U maakt gebruik van een tolk- en vertaaldienst en brengt dit in rekening bij de patiënt.
d. U maakt gebruik van een tolk- en vertaaldienst en neemt de kosten voor uw eigen rekening. U maakt hiervoor zelf afspraken met uw zorgverzekeraar of met derden zoals, het fonds achterstandswijken of de plaatselijke Rotary.
Aangezien er geen eenduidige beleid is over de financiering van de tolk- en vertaaldiensten, komen zorgaanbieders met verschillende maatregelen. Voorbeelden hiervan zijn:
· Instellingen die het zelf betalen en/of apart contracten afsluiten met TVCN of andere aanbieders:
- RIAGG Amersfoort
- UMC
- AMC
- Indigo
- De Reinier van Arkel Stichting in Den Bosch huurt voor vrouwengroep die wekelijks bij elkaar komt een tolk in (niet via TVCN).
· Instellingen die aangeven dat patiënten de tolk zelf moeten betalen óf een familielid moeten meenemen:
- Altrecht (GGZ). Altrecht koppelt hier wel een onderzoek aan naar de gevolgen van deze maatregel. Tevens zet Altrecht verpleegkundigen in die een allochtone achtergrond hebben om in gevallen waarbij het noodzakelijk is te vertalen.
· Instellingen die gebruik maken van andere vertaalmogelijkheden
- BovenIJ in Amsterdam en Meander ziekenhuis in Amersfoort zetten zorgconsulenten in.
Monitoring casuïstiek
Bovenstaande verscheidenheid in ‘tolk- en vertaal’ beleid tussen zorgaanbieders heeft gevolgen voor patiënten die de Nederlandse taal onvoldoende machtig zijn. Soms krijgen zij een professionele tolk, soms wordt hen gevraagd een kennis of familielid mee te nemen. Soms betalen ze de tolk zelf, soms niet. De consequenties hiervan voor de kwaliteit, veiligheid en toegankelijkheid van de zorg zullen in kaart gebracht moeten worden. Het monitoren hierop is daarom cruciaal.
Veel organisaties en instellingen hebben aangegeven te gaan monitoren hoe het nieuwe beleidskader in de praktijk uitpakt. Een greep uit wat er nu gebeurt:
- KNMG roept via haar website op tot het doorgeven van knelpunten en tips
- Pharos zal de komende maanden de verscheidenheid aan oplossingen en de impact van de maatregel monitoren. Lees verder
- Op Nursing.nl de site voor verpleegkundigen is een oproep geplaatst om knelpunten te melden.
- De website www.wijzijnsprakeloos.nl van Mikado inventariseert knelpunten en oplossingen.
- Altrecht doet een eigen onderzoek om de effecten van de interne afspraken te toetsen.
Wat ging vooraf?
Op 25 mei 2011 kondigt de minister van VWS aan de vergoeding voor de tolk- en vertaaldiensten per 2012 af te schaffen. De minister geeft aan dat patiënten/cliënten zelf verantwoordelijk zijn voor het machtig zijn van de Nederlandse taal. Een patiënt/cliënt kan volgens de minister iemand meenemen en indien gewenst voor eigen rekening een professionele tolk inhuren. Ook de zorgverlener kan ertoe over gaan een tolk of vertaler in te zetten.
Vele veldpartijen, professionals, kenniscentra en wetenschappers hebben zich in de periode erna uitgesproken tegen de voorgenomen maatregel. Het belang van het machtig zijn van de Nederlandse taal wordt breed onderstreept, ook als randvoorwaarde voor goede gezondheid. Toch wijzen vele erop dat de kwaliteit, veiligheid en toegankelijkheid van de zorg in het geding komt door deze maatregel, die het verminderd inzetten van professionele tolken tot gevolg kan hebben. Het voornaamste argument hierachter is dat goede communicatie tussen patiënt en zorgverlener één van de basisvoorwaarden is voor het leveren van veilige en effectieve zorg. Immers een zorgverlener moet op basis van de juiste informatie een diagnose stellen en een behandelingsvoorstel doen. En de patiënt moet precies kunnen begrijpen wat deze behandeling inhoudt, wat eventuele risico’s zijn en wat er van hem/haar wordt verwacht, bijvoorbeeld ten aanzien van medicatie.
Overzicht acties
Als reactie op de voorgenomen maatregel, stelden vele veldpartijen en enige honderden professionals in de zorg, wetenschappers in binnen en buitenland en kenniscentra een petitie op. Hierin is de minister gevraagd haar standpunt te heroverwegen. Deze petitie is in het voorjaar aangeboden aan de minister.
Pharos heeft in een brief aan de Tweede Kamer duidelijk gemaakt wat de gevolgen kunnen zijn en heeft daarnaast met diverse partijen gesproken over mogelijke oplossingen.
Naast bovenstaande petitie en brief van Pharos, werden er o.a. ook brieven gestuurd door:
- Vertegenwoordigers van ErasmusMC, Universiteit Utrecht en Pro Persona (Lees brief)
- Een grote groep wetenschappers uit binnen- en buitenland (Lees brief)
Het Platform Tolk en Vertaaldiensten werd opgericht, onder leiding van Leo Kliphuis (directeur LVG). Aan dit Platform nemen naast Pharos meerdere veldpartijen deel, waaronder Zorgverzekeraars Nederland, KNMG, LHV, NHG, GGZ Nederland. Dit platform stuurde op 21 oktober 2011 een brief aan de leden van de Tweede Kamer om hen te informeren over de bezuinigingen op tolk en vertaaldiensten.
De kamerleden Voortman en Arib dienden amendement in om de voorgenomen bezuinigingen te herzien. Deze is met twee stemmen verschil niet aangenomen door de Kamer.
Naast acties gericht op het terugdraaien van de beleidsmaatregel, is ook verkend of de tolk- en vertaaldiensten via de zorgverzekeringswet geborgd konden worden. Zorgverzekeraars Nederland en verschillende zorgverzekeringen hebben tot nu toe nog geen afspraken gemaakt.
• 
