Datum

Nieuw onderzoek Pharos naar ervaren discriminatie van zorggebruikers

Datum

Mensen onterecht anders behandelen door (on)bewuste vooroordelen over bijvoorbeeld iemands afkomst gebeurt ook in de zorg. Als expertisecentrum gezondheidsverschillen onderzoekt Pharos de gevolgen van discriminatie op de gezondheid van cliënten en patiënten en hoe dit tegen te gaan. Pharos-projectleider Roshnie Kolste vertelt over de opgave.

Waarom gaat Pharos met dit thema aan de slag?

“De missie van Pharos is vermijdbare gezondheidsverschillen terugdringen. We hebben veel expertise over de oorzaken en het ontstaan van gezondheidsverschillen. Door kennis uit de praktijk en wetenschap te koppelen, geven we richting en bieden we handvatten om dit tegen te gaan. We weten dat discriminatie en sociale uitsluiting mensen ziek kunnen maken. Het is een actueel thema in het maatschappelijke debat. We weten ook dat 27 procent van de Nederlandse bevolking (onderzoek SCP, publicatie 2020) discriminatie heeft ervaren.”

“Ons uitgangspunt is: gezondheid en kwaliteit van zorg voor iedereen in Nederland. Het is aannemelijk dat discriminatie ook in de zorg voorkomt. Wie de huisarts nodig heeft, afhankelijk is van thuiszorg of naar het ziekenhuis moet, moet dan niet anders behandeld worden vanwege persoonlijke kenmerken, die in dat verband niet relevant zijn. Als je vanwege vooroordelen geen passende zorg krijgt, heeft dat gevolgen voor je gezondheid. Dat verband tussen discriminatie, toegang tot en kwaliteit van zorg als oorzaak van gezondheidsverschillen willen we duidelijk in kaart brengen, agenderen en natuurlijk helpen aanpakken.”

Hoe gaan jullie dat doen?

“Dit jaar willen we vooral kennis opbouwen door onderzoek te doen, en door een netwerk van beleidsmakers, zorgprofessionals en andere onderzoekers rond dit onderwerp te vormen. De jaren daarna willen we die kennis verdiepen en delen als bijdrage aan de bewustwording en het bespreekbaar maken van het onderwerp. Met als uiteindelijk doel discriminatie en vooroordelen in de zorg tegen te gaan. Overigens goed om te benadrukken dat mensen zich niet altijd bewust zijn van hoe een vooroordeel zorgverlening kan beïnvloeden en een ongewild negatief effect heeft op iemands gezondheid.”

“Om dat goed over te kunnen brengen, starten we met een kwalitatief onderzoek naar de ervaren discriminatie van cliënten of patiënten met een migratieachtergrond bij de huisarts, in het ziekenhuis of met thuiszorg. Door met hen in gesprek te gaan, willen we hun ervaringen met discriminatie in de zorg en de gevolgen ervan op hun gezondheid goed begrijpen. Dat is de praktijkkant van het thema.”

“Discriminatie in de zorg is voor Pharos een brede opgave als expertisecentrum gezondheidsverschillen. Collega’s werken tegelijkertijd aan een wetenschappelijke onderbouwing van de effecten van discriminatie op de gezondheid en het welbevinden van mensen, en welke factoren daartegen beschermen of het risico verhogen. In het verlengde van het opbouwen van een netwerk, wisselen we met onze onderzoekspartners en partners in het veld de bevindingen uit en bediscussiëren ze om aan te scherpen.

Vervolgens formuleren we aandachtspunten of concrete handvatten voor zorgprofessionals om bewuster te zijn van vooroordelen bij henzelf en collega’s. Wanneer zorgmedewerkers sensitief zijn op mogelijke vooroordelen, deze kunnen erkennen, signaleren en bespreekbaar maken, dan helpt dat tegen discriminatie in de zorg en onterecht andere zorgbehandelingen. Met als doel om vermijdbare gezondheidsverschillen terug te dringen.

Wat is de eerste stap? Hoe kan ik hieraan bijdragen?

“We komen graag in contact met patiënten of cliënten die recent discriminatie op basis van hun etnische afkomst hebben ervaren. Heb je daar ervaring mee? Meld je aan en doe mee door je ervaring te delen. Meer informatie over het kwalitatieve onderzoek en aanmelden.
Heb je vragen of andere opmerkingen over discriminatie in de zorg, mail mij of mijn collega Sevde Koca gerust. Door samen de schijnwerper op discriminatie in de zorg te zetten, de impact te illustreren en oplossingsrichtingen aan te dragen, maken we ons hard voor minder gezondheidsverschillen.