Cookies
niet toestaan
Cookies toestaan

Voor een volledige werking van de website worden cookies op uw computer gezet. Daarnaast worden cookies geplaatst voor het bijhouden van bezoekersgedrag binnen Google Analytics, de werking van social media knoppen en het tonen van publicaties.

Hervestigde vluchtelingen

De UNHCR - het vluchtelingenprogramma van de VN - heeft een programma om vluchtelingen die niet terug kunnen keren en niet veilig zijn in de regio waar ze verblijven te hervestigen in een ander land. Nederland is sinds 1997 bij dit hervestigingsprogramma aangesloten en neemt jaarlijks ongeveer 500 hervestigde vluchtelingen (voorheen: uitgenodigde vluchtelingen) op. Ook voor de periode 2016-2017 heeft Nederland zich gecommitteerd aan het opnemen van 500 vluchtelingen per jaar.

Tijdens zogeheten ‘selectiemissies’ wordt beoordeeld of vluchtelingen voor hervestiging in Nederland in aanmerking komen. De UNHCR draagt de vluchtelingen voor hervestiging voor, de IND beslist wie wordt geselecteerd op basis van het Nederlandse asielbeleid. Medewerkers van het COA houden tijdens een selectiemissie een sociale intake met de vluchtelingen. Zij schatten in of een vluchteling gemakkelijk kan integreren in Nederland en of de verwachtingen van de vluchteling reëel zijn.

Voorbereiding

Het COA biedt de geselecteerde vluchtelingen voor aankomst in Nederland drie culturele oriëntatietrainingen aan van zes dagdelen. Tijdens deze trainingen bereiden de vluchtelingen zich voor op hun komst naar Nederland en de huisvesting in een gemeente. Ook leren zij de basisbeginselen van de Nederlandse taal. Ongeveer zes maanden na de selectiemissie komen de vluchtelingen die zijn geselecteerd voor hervestiging naar Nederland. De eerste 48 uur krijgen zij begeleiding van het COA en worden zij in een hotel in de buurt van Schiphol opgevangen. Daarna gaan zij naar hun nieuwe woning.

Naast vluchtelingen die geselecteerd worden tijdens een selectiemissie kunnen ook ad hoc mensen naar Nederland gehaald worden vanwege een medische urgentie, of omdat zij directe familieleden hebben die eerder als vluchteling door Nederland zijn opgenomen (gezinshereniging).

Mee doen

In 2013-2015 hebben studenten van de Universiteit Utrecht, Leiden en Amsterdam in opdracht van het COA onderzocht hoe de hervestiging verloopt op sociaal en economisch gebied (COA, 2015). In hoeverre participeren de hervestigde personen volgens zichzelf en hun omgeving in de maatschappij en welke factoren zijn daarop van invloed? Ook is nagegaan of hervestigde vluchtelingen ingezet kunnen worden als mentoren bij de begeleiding van nieuwe groepen hervestigers.

Sinds 2015 helpen mentoren de nieuwkomers om gemakkelijker in de Nederlandse samenleving te integreren. Hervestigde vluchtelingen houden Skype-sessies met groepen landgenoten die nog in het buitenland verblijven en die een COA-training volgen. Ook nemen ze filmpjes op van hun nieuwe woon- en leefsituatie, die dan getoond worden tijdens de pre-departure-bijeenkomsten georganiseerd door de Internationale Organisatie voor Migratie (IOM). Indien hervestigde vluchtelingen mensen kennen die in Nederland zullen arriveren, zijn zij samen met COA-medewerkers aanwezig bij de aankomst op Schiphol.

Gun ons de tijd...

Een nieuwe start maken in een nieuw land is geen sinecure, en al zeker niet voor deze speciale categorie vluchtelingen. Regelmatig worden begeleiders van VluchtelingenWerk die de opvang van deze vluchtelingen in de gemeenten op zich nemen, geconfronteerd met psychosociale- en opvoedingsproblemen. Daarom heeft Pharos in opdracht van VluchtelingenWerk en in het kader van een Europees project de publicatie Gun ons de tijd… Werkboek psychosociale begeleiding bij hervestigde vluchtelingen (2013) ontwikkeld. Met behulp van dit werkboek kunnen begeleiders van VluchtelingenWerk hervestigde vluchtelingen beter ondersteunen. Het werkboek is uiteraard ook geschikt voor de begeleiding van andere vluchtelingen.

De indeling van het boek verloopt van algemene informatie, via voorbeelden van praktijksituaties, naar concrete, praktische hulpmiddelen die de begeleiders kunnen helpen goed contact te krijgen met zowel de vluchteling zelf als met lokale zorg- en dienstverleners. In 2013 werd het werkboek vertaald in het Engels en uitgebracht onder de titel Give us some time.

Internationale samenwerking

Binnen het SHARE Network en het European Resettlement Network vindt onder leiding van het ICMC (International Catholic Migration Center) samenwerking plaats tussen Europese lokale en regionale overheden en maatschappelijke organisaties. Als lid van het SHARE Network heeft Pharos meegewerkt aan de ontwikkeling van internationale methodieken ter bevordering van de huisvesting, opvang en integratie van hervestigde vluchtelingen. Meer informatie over activiteiten en programma’s voor hervestigers is te vinden in het document Welcome to Europe! A comprehensive guide to resettlement  (2013) van het ICMC.